Tăng prolactin máu là gì? Dấu hiệu và hướng điều trị
Tăng prolactin máu là tình trạng nồng độ hormone prolactin trong máu cao hơn mức phù hợp. Tình trạng này có thể gây rối loạn kinh nguyệt, tiết sữa bất thường, giảm ham muốn và ảnh hưởng sinh sản.
1. Tăng prolactin máu là gì?
Prolactin là hormone do tuyến yên sản xuất, có vai trò kích thích tuyến vú tạo sữa sau sinh. Tăng prolactin máu là khi nồng độ prolactin cao hơn mức phù hợp theo đánh giá của bác sĩ.
2. Prolactin có vai trò gì trong cơ thể?
Khi prolactin tăng cao bất thường, nữ giới có thể bị rối loạn rụng trứng, kinh nguyệt không đều; nam giới có thể giảm testosterone, giảm ham muốn, rối loạn cương và ảnh hưởng khả năng sinh sản.
3. Dấu hiệu tăng prolactin máu thường gặp
Ở nữ giới, dấu hiệu có thể gồm kinh nguyệt không đều hoặc mất kinh, tiết sữa bất thường, khó có thai, giảm ham muốn và giảm mật độ xương. Ở nam giới, có thể gặp giảm ham muốn, rối loạn cương, giảm chất lượng tinh trùng hoặc vú to bất thường.
4. Nguyên nhân gây tăng prolactin máu
Nguyên nhân có thể bao gồm mang thai, cho con bú, u tuyến yên tiết prolactin, tác dụng phụ của thuốc, suy giáp, bệnh thận, bệnh gan, stress hoặc không tìm thấy nguyên nhân rõ ràng.
5. Chẩn đoán tăng prolactin máu
Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm prolactin máu, thường ưu tiên buổi sáng và có thể lặp lại nếu kết quả cao. Ngoài ra có thể cần kiểm tra thai, chức năng tuyến giáp, chức năng gan thận và thuốc đang sử dụng.
6. Hướng điều trị tăng prolactin máu
Việc điều trị phụ thuộc nguyên nhân. Một số trường hợp chỉ cần theo dõi. Nếu do thuốc, suy giáp hoặc bệnh nền, bác sĩ sẽ ưu tiên xử trí nguyên nhân. Khi phù hợp, thuốc đồng vận dopamine như cabergoline hoặc bromocriptine có thể được chỉ định.
7. Lưu ý trong sinh hoạt
Người có prolactin cao nên ngủ đủ, hạn chế thức khuya, giảm stress kéo dài, không tự ý dùng thuốc nội tiết, không tự ngưng thuốc đang điều trị và tái khám đúng hẹn.
8. Prolactin cao có gây vô sinh không?
Prolactin cao có thể ảnh hưởng khả năng sinh sản ở cả nữ và nam. Ở nữ, tình trạng này có thể gây rối loạn rụng trứng. Ở nam, prolactin cao có thể làm giảm testosterone và chất lượng tinh trùng.
9. Cabergoline có dùng trong điều trị tăng prolactin không?
Cabergoline là thuốc kê đơn, có thể được bác sĩ chỉ định trong một số trường hợp tăng prolactin máu, đặc biệt là prolactinoma. Người bệnh không nên tự mua hoặc tự dùng thuốc khi chưa có chỉ định.
Xem thêm sản phẩm Dostinex Pháp lọ 8 viên tại Nhà thuốc Tâm Tín.
10. Câu hỏi thường gặp
Tăng prolactin máu có tự khỏi không?
Tùy nguyên nhân. Nếu do stress hoặc một yếu tố tạm thời, chỉ số có thể cải thiện; nếu do bệnh lý cần điều trị.
Prolactin cao có phải ung thư không?
Không phải. Một nguyên nhân thường gặp là prolactinoma, đa số là u lành tính tuyến yên.
Có nên tự dùng thuốc hạ prolactin không?
Không. Thuốc cần dùng theo chỉ định bác sĩ và theo dõi trong quá trình điều trị.
Nguồn tham khảo: Cleveland Clinic, MedlinePlus, Mayo Clinic, Pfizer DOSTINEX prescribing information. Nội dung chỉ dùng để tham khảo, không thay thế tư vấn, chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.